BHP w technikum elektrycznym – ochrona przy pracy z prądem

Praca przy instalacjach elektrycznych, nawet na zajęciach szkolnych i pod nadzorem nauczyciela, wiąże się z realnym ryzykiem porażenia prądem. BHP w technikum elektrycznym różni się od tego, czego uczy się na kierunkach elektronicznych, bo tam głównym zagrożeniem jest uszkodzenie delikatnych podzespołów, a tutaj zagrożeniem jest człowiek dotykający elementu pod napięciem. To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne, bo decyduje...

Praca przy instalacjach elektrycznych, nawet na zajęciach szkolnych i pod nadzorem nauczyciela, wiąże się z realnym ryzykiem porażenia prądem. BHP w technikum elektrycznym różni się od tego, czego uczy się na kierunkach elektronicznych, bo tam głównym zagrożeniem jest uszkodzenie delikatnych podzespołów, a tutaj zagrożeniem jest człowiek dotykający elementu pod napięciem. To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne, bo decyduje o tym, jaki sprzęt ochronny jest faktycznie potrzebny.

Rękawice elektroizolacyjne, nie rękawice ESD

To pomyłka, która zdarza się przy kompletowaniu wyposażenia dla ucznia technikum elektrycznego: rękawice antystatyczne ESD, popularne na kierunkach elektronicznych, nie chronią przed porażeniem prądem. Działają wręcz odwrotnie, w sposób kontrolowany odprowadzając ładunek elektrostatyczny z ciała, żeby nie uszkodził podzespołów elektronicznych. Do ochrony przed prądem służą wyłącznie rękawice elektroizolacyjne (dielektryczne), zgodne z normą EN 60903, dobrane klasą napięciową do napięcia instalacji, przy której odbywają się zajęcia.

• 
  RELSEC-5 - Rękawice elektroizolacyjne ELSEC 5 kV, klasa 0 - 9-11

  RELSEC-5 Rękawice elektroizolacyjne elsec 5 kv, klasa 0. pięciopalcowe o anatomicznym kształcie, wykonane z wysokogatunkowego lateksu. Elastyczne i ergonomiczne, umożliwiające swobodną pracę również z wkładkami przeciwpotnymi i skórzanymi rękawicami ochronnymi. Odporne na oddziaływanie termiczne łu...

  Cena 121,15 PLN, bez VAT: 98,50 PLN

• 
  ELSEC 7500 V - rękawice dielektryczne - 10-11

  ELSEC 7500 VDielektryczne rękawice izolacyjne z naturalnego lateksu, chroniące przed niebezpiecznym napięciem (patrz tabelka). Norma: EN 60903.Marka: SECU...

  Cena 165,07 PLN, bez VAT: 134,20 PLN

• 
  ELSEC 1000 V - rękawice dielektryczne - 8-12

  ELSEC 1000 VDielektryczne rękawice izolacyjne z naturalnego lateksu, chroniące przed niebezpiecznym napięciem (patrz tabelka). Norma: EN 60903.Marka: SECU...

  Cena 127,41 PLN, bez VAT: 103,59 PLN

Dlaczego klasa napięciowa ma znaczenie

Rękawice elektroizolacyjne dzielą się na klasy od 00 (do 2,5 kV) po wyższe, przeznaczone do coraz wyższych napięć. Rękawica dobrana do niewłaściwej klasy nie chroni tak, jak powinna, dlatego wybór powinien opierać się na napięciu, z jakim uczeń faktycznie ma styczność podczas zajęć praktycznych, a nie na przypadkowym modelu, zgodnie z tym, co wskaże nauczyciel prowadzący.

Ochrona oczu przy pracach z ryzykiem zwarcia

Zwarcie instalacji może wywołać łuk elektryczny i rozprysk stopionego metalu, dlatego przy zajęciach związanych z podłączaniem czy naprawą instalacji pod napięciem okulary ochronne stanowią dodatkowe zabezpieczenie, niezależne od samych rękawic.

• 
  GOG-ICE - Przeciwodpryskowe okulary ochronne - uni

  GOG-ICE Przeciwodpryskowe okulary ochronne. klasa optyczna 1. Wykonane z poliwęglanu. Szerokie ramiona stanowią ochronę również z boku. Na końcu ramion małe otwory, do których można doczepić np. sznurek, dzięki czemu można zawiesić okulary na szyi. Przeznaczone do ochrony oczu przed odpryskami ciał...

  Cena 5,91 PLN, bez VAT: 4,80 PLN

• 
  Hełm ochronny bardzo lekki z okularami materiał PC żywotność 5 lat temperatura -30°C do +50°C biały czerwony niebieski zielony pomarańczowy żółty ALPINWORKER

  ALPINWORKER.Hełm ochronny ALPINWORKER jest jednym z najlżejszych dostępnych na rynku hełmów. Jego waga wynosi jedynie 460g. Materiał: PC. Wersja wentylowana zapewnia uzytkownikowi maksymalny komfort. Hełm jest wyposażony w adapter do mocowania latarki czołowej. Hełm posiada skrócony daszek, dzięki c...

  Cena 104,40 PLN, bez VAT: 73,98 PLN

• 
  Bezbarwne okulary ochronne z osłonami bocznymi BRAVA2 CLEAR - UNI

  BRAVA2 CLEARJednoczęściowe okulary z poliwęglanu, niezarysowujące, bezbarwne odblaskowe.Elastyczne, wygięte i płaskie  zauszniki.Nosek z poliwęglanu.Łatwość użytkowania z hełmem budowlanym i nausznikami przeciwhałasowymi.Osłony skroni.Zagrożenia:- Uderzenie- UV / IRUV400Sektory: - Robo...

  Cena 13,67 PLN, bez VAT: 6,26 PLN

Checklista przed zajęciami z instalacjami pod napięciem

• rękawice elektroizolacyjne w klasie odpowiedniej do napięcia instalacji, nie rękawice ESD,
• rękawica sprawdzona wzrokowo przed użyciem: brak pęknięć, przetarć, śladów starzenia gumy,
• rękawica skórzana założona na wierzch, jeśli procedura tego wymaga,
• okulary ochronne przy pracach z ryzykiem zwarcia lub łuku elektrycznego,
• praca pod napięciem wykonywana wyłącznie zgodnie z instrukcją i pod nadzorem nauczyciela.

Podsumowanie

BHP w technikum elektrycznym opiera się przede wszystkim na jednym rozróżnieniu: rękawice ESD chronią elektronikę, a rękawice elektroizolacyjne chronią człowieka przed prądem, i te dwie kategorie nigdy nie zastępują się nawzajem. Rękawice elektroizolacyjne dobrane do właściwej klasy napięciowej oraz okulary ochronne przy pracach z ryzykiem zwarcia pokrywają podstawowe zagrożenia, z jakimi uczeń spotka się przy pracy z instalacjami pod napięciem.

Najczęstsze pytania

Czy rękawice ESD nadają się do pracy z instalacją elektryczną pod napięciem?
Nie. Rękawice ESD odprowadzają ładunki elektrostatyczne i chronią podzespoły elektroniczne, a nie izolują użytkownika od prądu. Do pracy pod napięciem służą wyłącznie rękawice elektroizolacyjne zgodne z normą EN 60903.

Jaką klasę rękawic elektroizolacyjnych wybrać na zajęcia w technikum elektrycznym?
Klasę dobiera się do napięcia instalacji, przy której odbywają się zajęcia, od klasy 00 (do 2,5 kV) po wyższe klasy przeznaczone do wyższych napięć, zgodnie z tym, co wskaże nauczyciel prowadzący zajęcia.

Czy same rękawice elektroizolacyjne wystarczą do bezpiecznej pracy z prądem?
Same rękawice ograniczają jedno konkretne ryzyko, czyli porażenie prądem przez dłonie. Przy pracach z ryzykiem zwarcia warto dodatkowo założyć okulary ochronne, a rękawicę elektroizolacyjną osłonić rękawicą skórzaną, jeśli procedura na zajęciach tego wymaga.